bilgiz.org

Moodle öĞrenme yönetim sistemi YÖnetiMİndeki karşilaşilabilecek olasi sorunlar ve çÖZÜM Önerileri

  • Anahtar Kelimeler
  • Keywords
  • MOODLE ÖĞRENME YÖNETİM SİSTEMİ
  • Resim 1. Moodle Öğrenme Yönetim Sistemi
  • Tablo 1.
  • Tablo 2.
  • Tablo 3.
  • Tablo 4.
  • Moodle Genel Özellikleri
  • KURULUMDA KARŞILAŞILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
  • DERSLERDE KARŞILAŞILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
  • DÖNEM SONUNDA KARŞILAŞILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ



  • Tarih01.10.2017
    Büyüklüğü71.34 Kb.

    Indir 71.34 Kb.


    Moodle ÖĞRENME Yönetim Sistemi Yönetimindeki Karşılaşılabilecek Olası Sorunlar ve Çözüm Önerileri
    POTENTIAL PROBLEMS CONFRONTED WHILE USING MOODLE LEARNING MANAGEMENT SYSTEM AND SUGGESTED SOLUTIONS


    Öğr. Gör. Abdullah ÇEVİK


    Anadolu Üniversitesi, Eğitim Fakültesi

    Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü

    Eskişehir / Türkiye

    abdullahc@anadolu.edu.tr

    ÖZET
    Öğrenciyle eğitmeni veya öğrenciyle eğitim materyalini buluşturan Öğrenme Yönetim Sistemleri (LMS - Learning Management Systems) günümüzde web tabanlı eğitimde yaygın olarak kullanılmaktadır. E-öğrenme alanındaki gelişmeler Öğrenme Yönetim Sistemlerinin gelişmesine yol açmıştır. Birçok yazılım şirketleri bu alana yönelmiştir. Bu şirketlerden biriside Moodle’dır. Moodle Öğrenme Yönetim Sistemleri açık kaynak kodlarla yazılmış ve herkesin erişimine sunulmuş bir yazılımdır.
    Moodle Öğrenme Yönetim Sistemi içeriği boş bir durumda sunucuya kurulur. Eğitim materyallerini, ödevleri, sınavları, forumları, sohbet odalarını, linkleri v.b. kendimiz oluşturmamız gerekir. Moodle yönetimi dönem başından dönem sonuna kadar tüm öğretilsel düzenlemeleri kapsar. Daha verimli bir ders için, dersin yönetiminde her an karşılaşılabilecek olası sorunların tespit edilip hemen çözüm bulunması gerekmektedir. Bu çalışma moodle yönetiminde dönem içinde karşılaşılabilecek olası sorunları ve buna bağlı olarak çözüm önerilerini kapsar.

    Anahtar Kelimeler: LMS, Öğrenme Yönetim Sistemi, E-öğrenme
    ABSTRACT
    Learning management systems (LMS) bring together instructors with students and students with instructional materials. LMS has been commonly used in web based education endeavors lately. Developments and changes in e-learning systems have led to developments in LMS as well. Several software companies are working in this sector now. Moodle is one of these companies, which provides users with open source codes that can be accessed and manipulated by any user.
    Moodle is first installed as a blank interface. Thus, users need to generate instructional materials, assignments, exams, forums, chat rooms, links, and so on. Management of Moodle involves all arrangements conducted throughout the semester. In order to provide learners with a more effective course, it is crucial to identify potential problems confronted while using Moodle and provide learners with immediate solutions. The present study describes problems confronted while using Moodle, and provides some solutions.

    Keywords: LMS, Learning Management System, e-learning.



    GİRİŞ

    Günümüzde “Bilgi ve İletişim Teknolojileri” eğitim alanında yoğun olarak kullanılmaktadır. Küreselleşmeyle birlikte bilgi paylaşımında artış görülmektedir. Bilgiyi paylaşmak, yani başkalarına sunmak artık internet yoluyla daha hızlı hale gelmiştir. Her saniye yeni bilgi bu koskocaman ağda sunulmaktadır. Eğitimde de bilgi artık web sayfaları aracılığıyla desteklenmekte, hatta sadece internet üzerinden verilmektedir.

    İnternette bilgi en kolay biçimde web sayfaları aracılığıyla sunabilmektedir. Eğer daha profesyonel bir web sayfası yapmamız gerektiğinde, hazır İçerik Yönetim Sistemlerinden (CMS – Content Management System) yararlanmaktayız. CMS belli bir ürünün ya da programın adı değildir. Sadece bu tarz web uygulamalarına verilen bir isimdir. Bu tarz yazılımlar genelde “Portal” gibi ifadelerle tanımlanmaktadır. CMS belli bir programlama dilleriyle yazılmış bir yazılımdır. CMS en az düzeyde kod bilgisi ile fonksiyonel siteler yapmamızı sağlamaktadır.

    Eğer eğitimde İnternet’ten yararlanacaksa CMS yazılımları yetersiz kalırlar. Eğitimde içeriğin paylaşılması ve yönetilmesi için geliştirilen “Öğrenme Yönetim Sistemi” (LMS – Learning Management System) yazılımları geliştirilmiştir. Öğretim Yönetim Sistemleri, “ağ üzerinden eş zamanlı olmayan öğrenme materyali sunma, sunulan öğrenme materyalini değişik biçimlerde paylaşma ve tartışma, derslere kayıt olma, ödevler alma, sınavlara girme, bu ödev ve sınavlara ilişkin dönüt sağlama, öğrenme materyallerini düzenleme, öğrenci ve öğretmen ve sistem kayıtlarını tutma, raporlar alma gibi olanakların ağ üzerinden otomatik olarak gerçekleşmesini sağlayan yazılımlardır”. Başka bir ifadeyle; “Öğrenme Yönetim Sistemleri, öğrenci ile eğitim materyalleri ve öğrenci ile öğretmen arasındaki etkileşimi izleyen yöneten ve raporlayan yazılımlardır”.

    Aşağıda açık kaynak kodlu LMS yazılımların adresleri bulunmaktadır.


    • ATutor (www.atutor.ca)

    • Claroline (www.claroline.net)

    • Docebo Suite (http://www.docebo.org)

    • Dokeos (www.dokeos.com)

    • DrupalEd (www.funnymonkey.com/come-and-get-it)

    • Interact (www.interactlms.org)

    • SiteAtSchool (siteatschool.sourceforge.net)

    • SyndeoCMS (www.syndeocms.org)

    • Moodle (www.moodle.org)

    Araştırmacı 5 yıl boyunca her dönem tüm derslerinde destek amaçlı Moodle yazılımını kullanmıştır. Bu çalışma, araştırmacının kendi deneyimlerinden yararlanarak ortaya çıkmıştır. LMS yönetiminde karşılaştığı olası sorunları ve çözüm önerilerini bu çalışmada ortaya koymuştur.



    MOODLE ÖĞRENME YÖNETİM SİSTEMİ

    Moodle öğrenme yönetim sistemi açık kaynak kodlu ve herkes tarafından geliştirilebilir bir yazılımdır. Bu yazılım PHP kodlarıyla yazılmıştır. Veri tabanında MySql kullanmaktadır. Mysql destekli bir web sunucusuna rahatlıkla kurulabilinir.



    Resim 1. Moodle Öğrenme Yönetim Sistemi

    Yazılım www.moolde.org adresinden “download” seçeneğinden indirilebilir. Dikkat edilmesi gereken nokta ise, en son sürümün yüklenmesidir. Bu sayfada birçok sürüm mevcuttur. Bunlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.



    Tablo 1. Moodle Sürüm Açıklamaları

    Sürüm Bilgisi

    Açıklama

    Latest Stable Build

    En son kararlı sürümdür.
    Hala geliştirilmekte ve hatalardan ayıklanmaktadır.

    Latest Official Release

    Es son resmi sürümdür.
    Hataları en aza indirilmiş kullanılabilir haldeki sürümdür.

    Previous 1.8 Stable Build

    Bir önceki kararlı sürümdür.
    Hala geliştirilmekte ve hatalardan ayıklanmaktadır.

    Previous 1.8 Release

    Bir önceki kararlı sürümdür.
    Hataları en aza indirilmiş kullanılabilir haldeki sürümdür.

    Latest Development

    Es son geliştirilmekte olan sürümdür.

    Tabloyu incelediğimizde en son resmi sürümü (Latest Official Release) indirip yüklememizde fayda vardır. Çünkü diğer sürümler ya eski sürümlerdir ya da hala geliştirilmekte olan sürümlerdir. Yeni bir sürüm geliştirildiğinde, aynı sayfada yayınlanmaktadır. Bundan dolayı bu sayfayı sık sık olmasa bile, dönem başlamadan önce kontrol etmek yararlı olur. Çünkü yeni bir sürüm geliştirildiğinde birçok yenilikle karşımıza çıkmaktadır.

    Şimdi bir “Öğrenme Yönetim Sistemi” olan Moodle inceleyelim. Aşağıdaki tablolarda materyal sunum özelliklerini, etkinlik özelliklerini ve etkinlik özellikleri inceleyeceğiz.



    Moodle bize 5 farklı özellikte ders materyali sunma olanağı tanımaktadır. Bu yollarla materyaller hazırlandığında, öğrencilerin bütün duyu organlarına yönelik bir içerik hazırlanmasına olanağı sağlamaktayız. Bu materyal sunum çeşitleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
    Tablo 2. Materyal Sunum Özellikleri

    Özellik

    Açıklama

    Düz Metin Sayfasıyla

    Bu sayfalara sadece metin yazılabilinir.

    Web sayfasıyla

    HTML kodlarıyla ya da sayfada hazır bulunan editör sayesinde etkileşimli sayfalar oluşturulabilinir.

    İnternet’te başka sayfalara bağlantıyla

    Moddle arabirimini kaybetmeden başka sayfaların içinde gezinebiliriz.

    Dosyaya Bağlantı

    Dizinler içerisinde önceden yüklenmiş dosyalara bağlantı kurulabilinir.

    Etiket Oluşturma

    Başlıklarda ya metin yazılabiliriniz ya da resim dosyası yüklenebilinir.

    Ayrıca Moodle yazılımıyla 6 farklı etkileşimli ders etkinliği sunabiliriz. Bu materyal sunum etkinlikler derse daha da zevkli hale getirmektedir. Öğrencilere bu yolla daha zengin içerikli bir ders hazırlama olanağı sunulmaktadır, Bu sunum etkinlikleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
    Tablo 3. Etkinlik Özellikleri

    Özellik

    Açıklama

    Ödev

    Öğrencilerin ödev dosyalarını ilgili ödev klasörüne yükleyebilmektedirler.

    Tek Soruluk Anket

    Moodle kullanıcılarına yönelik tek soruluk anket oluşturulabilinir.

    Bülten

    Öğrencilere yönelik çevrim içi bültenler oluşturulabilinir.

    Ders

    Bir konuyu koşullu, dallara ayırarak etkinlikler oluşturulabilinir.

    Quiz

    Öğrencilere yönelik çevrim içi quiz yapmak olanağı sağlar.

    Anket

    Moodle’da bulunan hazır anketleri öğrencilere sunulabilinir. Sonuçlar hem öğrenciye hem de öğretmene yansıtılabilinir.

    Bunun dışında öğrencilerin başkalarıyla etkileşimli bir şekilde iletişim kurabilmeleri için 5 farklı etkinlikler mevcuttur. Bu etkinlikler iletişim açısından önem bir yer tutmaktadır. Çünkü iletişim tek yolla değil birçok yolla yapılırsa dersler daha verimli geçer. Bu etkinlikler aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

    Tablo 4. Etkinlik Özellikleri

    Özellik

    Açıklama

    Sohbet odası

    Öğrenciler kendileri arasında canlı sohbetlere katılabilirler.

    Forum

    Hazırda her bir ders için bir forum açılmış durumdadır. Ayrıca her hafta için farklı farklı forumlarda açmak mümkündür.

    Sözlük

    Öğrenciler ve/veya öğretmenler ders içinde sözlük veya sözlükler açabilir. Bu sözlüğe tüm katılımcılar veri girebilir.

    Wiki

    Tüm kullanıcılara yönelik ders içinde veya dersin bütününde Wiki açılabilir. Tüm katılımcılar buna veri girebilir.

    Uygulamalı Çalışma – Workshop

    Ders içinde uygulamalı çalışmalar açmak mümkündür. Bu tür uygulamalar Öğrenciler arasında işbirliği sağlar.

    Moodle Genel Özellikleri

    • Moodle tamamıyla ücretsizdir.

    • Sistem hem Windows hem de Linux sistemleri altında çalışmaktadır.

    • Ölçeklenebilirlik: Sistem, 50,000 öğrencili ve binlerce kurslu örneklere sahiptir.

    • Tek başına ticari paketlerle (WebCT ve BlackBoard) yarışmakta olup eğitim sektöründe büyük bir paya sahiptir.

    • Çok büyük bir tematik topluluğa yani geliştirici ve son kullanıcı eğitmenlerden oluşan (yalnızca kendi sitesinde 100,000 kayıtlı üye) kitleye sahiptir.

    • 150 ülkede 70 dilde desteği mevcuttur. İstediğiniz dilleri seçebilirsiniz. İsterseniz tüm dilleri aynı anda isterseniz tek dili seçebilirsiniz.

    • Geniş geliştirici kitlesi vardır.

    • Geniş geliştirici kitlesi nedeniyle ürün yaşam çevrimi çok hızlıdır. Yani çok kısa sürede yeni sürümler geliştirilmektedir.

    • Çoğu son kullanıcı hiçbir programlama ve veri tabanı deneyimine sahip olmadan kullanmakta. Sorun olduğunda sorunun giderilmesi ticari sistemlerden daha hızlı olmaktadır.

    • Açık kaynak kodlu sistem olduğundan Güvenlik açıklarının kapatılması ticari sistemlere göre çok daha hızlıdır.

    • Ücretsiz olduğundan test edici kitlesi çok geniştir.

    • Sürekli olarak çok miktarda yeni özellik (blok veya modül) geliştirilmektedir ve ücretsiz olarak dağıtılmaktadır.


    KURULUMDA KARŞILAŞILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

    Bu bölümde sunucudan kaynaklanan sorunlar, moodle kurulumunda yaşanan sorunlar, kurulduktan sonra yapılacak ayarlar yer almaktadır.



    Moodle Desteği: Moodle kurulumu için bir web sunucusu, veri tabanı (MySql) ve PHP sunucusu gereklidir. Moodle tüm web sunucularına yüklenebilir. Ancak bazı sunucu şirketleri Moodle’ın çalıştırılmasını engellemektedir. Bir web sunucu hizmeti almadan önce, moodle desteği verip vermediğini önceden öğrenmekte fayda vardır. Ayrıca bu şirketler hazır kurulum paketleri (Fantastico) sunmaktadırlar. Bu hazır kurulum paketleriyle moodle ve birçok yazılım tek tıklamayla hızlı bir şekilde kurulmaktadır.

    Sunucu: Sunucu yavaş olmamalıdır. Çünkü web sunucusu yavaş işlem yaparsa öğrencilerin sayfaları geç yüklenmektedir. Buna çözüm hızlı ve sağlam bir sunucu seçilmelidir.

    Zaman Ayarı: Moodle yükleme bittikten sonra mutlaka zaman ayarı yapılmalıdır. Kendi yerel zamanımızı sunucuya bildirmemiz gerekmektedir. Eğer zaman ayarı yapılmazsa “Etkinlik Raporları”nda yanlış zaman ve tarih bilgileri yer alır. “Etkinlik Raporları” öğrencinin hangi zamanda hangi sayfalara eriştiğini bizlere bildirmektedir. Ayrıca bir etkinliğin başlangıç ve bitiş tarihleri de yanlış olur.

    Kullanıcı Yükleme: Moodle’a kullanıcıları yüklerken bir kullanıcı adı ve şifre belirlememiz gerekmektedir. Kullanıcı adlarını ve şifrelerini seçerken kişiye özel seçilmesi gerekmektedir. Eğer her kişinin adına göre kullanıcı adı ve şifre belirlememiz gerekirse bu uzun zaman alır ve aynı kullanıcı adı ve şifre seçilme olasılığı da artar. Daha sağlıklı kullanıcı adlarını ve şifreleri oluşturmak için kişilerin T.C. kimlik numaralarını bu işlem için kullanabiliriz. Her T.C. kimlik numarası farlı olduğu için aynı kullanıcı adı kullanma olasılığı ortadan kalmaktadır. Kullanıcılar Moodle ilk girdiğinde şifresinin değiştirmesini isteyebiliriz.

    Yazılımın Kilitlenmesi: Yazılımın kilitlenmesinin iki nedeni olabilir.

    Eğer kilitlenmeler sunucudan kaynaklanıyorsa, sunucu yöneticisiyle e-posta yoluyla hatanın iletilmesi gerekmektedir. Eğer kilitlenmeler yazılımdan kaynaklanıyorsa, yazılımının sürümü güncellenmelidir.


    DERSLERDE KARŞILAŞILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

    Bu bölümde ders esnasında çıkabilecek sorunlar ve çözüm önerileri yer almaktadır.



    Tanıtım:

    Dönem başında, yani ilk derste öğrencilere Moolde arabirimi tanıtılmalıdır. Öğrenciler bu ilk derste mutlaka Moodle yazılımı kullanmalı ve kullandıktan sonra, varsa öğrencilerin soruları yanıtlanmalıdır. Dersin iyi işlenmesi açısından Moodle tanıtımı çok önemlidir.



    Derslerin Hazırlanması:

    Ders içerikleri döneme göre hazırlanmalıdır. Yani her dönem farklı olduğundan, o dönem özgü hazırlanmalıdır. Dönem içinde tatil günleri (bayramlar, konferanslar, görevli günler v.b.) tespit edilmeli ve her hafta anlatılacak ders içerikleri ilgili haftalara girilmelidir. Çünkü anlatılacak haftaların sayısını belirleyemezsek, konularımızı tam olarak anlatamayabiliriz.



    Çevrimiçi Test:

    Tüm bilgisayarlar aynı özelliklerde ya da yakın özelliklerde olmalıdır. Bunun nedeni, quiz sorularının aynı hızda yüklenememesidir. Soru sayfası ekrana aynı hızda gelmesi ve cevapların sunucuya aynı hızda gitmesi gerekmektedir.



    Sınavlar:

    Sınavlarda eğer ödev verilecekse sorular açık ve net olmalıdır. Sınavla ilgili olası soruları önceden tespit etmeli ve ona göre soruları hazırlamalıdır. Eğer öğrencilerin sınav sorularıyla ilgili soruları var ise bunu e-posta yoluyla yapabilmeli ve hızlı bir şekilde dönüt alabilmelidir.



    Ödevler:

    Online ödev verilirken sorular çok açıklayıcı olmalı. Öğrencilerin ödevlerle ilgili soruları varsa, e-mail ile her an size ulaşabilmeli ve geribildirim alabilmelidir. Eğer sorular karmaşık ve anlaşılmaz olursa, öğrencilerin kafalarında mutlaka soru işaretleri oluşacaktır. Bu durum karşısında sorular düzenlenip güncellendiğinde, bazı öğrenciler bu soruları görmeyebilir. Sınav soruların tekrar tekrar güncellenmesi öğrencilerde güvensizliğe yol açabilir.



    Duyuru:

    Eğer dersle ilgili duyuru yapılacaksa, öğrencilere tek tek e-posta atmaktansa, Moodle ana sayfasında duyuruların yapılması daha verimli olacaktır. Tüm öğrenciler her an bu web sayfasına ulaşabilmektedirler. Bu durum ders dışında da duyuru yapılabilmesine olanak sağlamaktadır.



    Sayfaların Test Edilmesi:

    Yönetici veya ders yetkilisi olarak siteye girdiğimizde, öğrencilerden farklı bir menü ve görüntüyle karşılaşırız. Düzenleme ekranında sayfada bir sürü düzenleme bağlantılarıyla karşılaşırız. Bazen gözden kaçan bir şeyler olabilir. Bunu engellemek için Rol değiştir butonundan Öğrenci seçeneğiyle sayfaları kontrol etmekte fayda vardır.


    DÖNEM SONUNDA KARŞILAŞILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

    Bu bölümde dönem bittikten sonra çıkabilecek sorunlar ve çözüm önerileri yer almaktadır.



    Ders İçeriğinin Gözden Geçirilmesi:

    Dönem sonunda ders içerikleri yeniden gözden geçirilmeli. Ders içeriklerindeki yazım hataların ve yanlışla düzeltilmeli. Eğer yeni bilgiler varsa, bu bilgilerin yeni dönem için hazırlanması önerilmektedir.



    Yedek Alma:

    Moodle yazılımının yeni sürümleri eski sürüm yedeklerini bazen kabul etmemektedir. Eğer yedeklediğiniz bilgiler yeni sürümde açılmıyorsa, bu duruma iki farklı çözüm sunabiliriz:



    • Eski sürümü aynen kullanmalı. Yani aynı bilgileri yeni dönemde de tekrardan kullanıcılara açmalı. Her ders için kullanıcı bilgilerini silmeli ve yeni kullanıcılar yüklemeli.

    • Moodle yazılımının yeni sürümünü yüklemeli ve eski sürümdeki bilgileri kopyala / yapıştır yöntemiyle yeni sürüme taşınmalı


    İçeriğin Başka Bir Sunucuya Tanışması:

    Eğer içeriği başka bir sunucuya taşımak istediğimizde iki yol izleyebiliriz.



    • Moodle yazılımının tüm yedeğini alınmalı (backup) ve yeni sunucuda tekrardan açılmalı (restore).

    • Moodle dosyalarını ve veri tabanı dosyalarını almak ve yeni sunucuya aktarmak.

    Birinci işlem daha az süre almaktadır. Fakat dosyaların tamamını yüklememe olasılığı vardır. İkinci işlem daha uzun süre almaktadır. Fakat tüm dosyalar ve veri tabanını aldığımız için, hiçbir veri kaybına uğramaz. Bu işlem kopya çıkarmak gibidir.

    SONUÇ VE ÖNERİLER

    Herhangi bir yazılım kullandığımızda mutlaka sorunlarla karşılaşmaktayız. Yazılımdan kaynaklanan sorunlara müdahale edememekteyiz. Fakat kendimizden kaynaklan hatalarımızı düzeltme olanağı bulabilmekteyiz. Bir işi ne kadar çok yaparsak o işte o kadar çok deneyim kazanmaktayız. Bu çalışma Moodle kullanıcılarına yol göstermesi açısından önem olduğu düşünülmektedir. Ayrıca bu çalışma benzer çalışmalara da ışık tutmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir.

    Bu çalışmanın kapsamını genişleterek yapılması önerilir.


    1. Türkiye genelinde Moodle kullanıcılarına ulaşılarak bir çalışma yapılmalıdır.

    2. Halen eğitim sisteminde öğretmenlerin Moodle yazılımıyla ilgili sorunları ve çözüm önerileri araştırılmalıdır.


    KAYNAKLAR

    Cole, J & Fsoter Helen (2007). Using Moodle (2nd ed.). Cambridge, O’Reilly

    Moodle (2008). www.moodle.org

    Open Source CMS (2008). E-Learning. http://www.opensourcecms.com

    Tanrısever, T & Akçakaya, V. (2007). Eğitimciler İçin Yeni Bir Web Aracı, XII. “Türkiye’de İnternet Konferansı”. 8-10 Kasım 2007

    Toper, Ö (2004). Eğitim Yönetim Sistemi Nedir ve Niçin Önemlidir? http://www.enocta.com/tr/kaynaklar_makale_detay.asp?url=182

    Wikipedia (Tr) (2008). Moodle. http://tr.wikipedia.org/wiki/Moodle

    William, H & Rice IV (2006). Moodle E-Learning Course Development. Birmingham, Packt Publishing,










        Ana sayfa


    Moodle öĞrenme yönetim sistemi YÖnetiMİndeki karşilaşilabilecek olasi sorunlar ve çÖZÜM Önerileri

    Indir 71.34 Kb.