bilgiz.org

Katar ülke bülteni AĞustos 2012

  • Petrol Rafinerisi
  • P earl Qatar Projesi
  • E nergy City – Lusail Projesi
  • Katar Finans Merkezi – Qatar Financial Center



  • Sayfa3/5
    Tarih29.06.2017
    Büyüklüğü320.1 Kb.

    Indir 320.1 Kb.
    1   2   3   4   5

    Doğal Gaz: Katar, doğal gaz bakımından Rusya ve İran’dan sonra dünyanın en büyük üçüncü, serbest doğalgaz açısından ise dünyanın en büyük rezervine sahiptir. Katar’ın yaklaşık 25,3 trilyon metreküplük doğalgaz rezervleri, dünya rezervlerinin yaklaşık %15’ine tekabül etmekte olup 160 milyar varil petrole eşittir. Katar bu kaynakları 200 yıl boyunca işletebilecektir.
    Doğalgaz üretimi 2010 yılında günlük 135 milyar m3 iken, BMI tahmini rakamlarına göre 2015 yılında günlük 175 milyar m3’e çıkması öngörülmektedir. Tüketimin ise belirtilen süreçte 23 milyar m3’ten, 38 milyar m3’e çıkması ve 137 milyar m3 doğalgazın da ihraç edilmesi beklenmektedir.






    2008

    2009

    2010

    2011*

    2012*

    Kanıtlanmış Doğalgaz Rezervi (trilyon m3)

    25.3

    25.3

    25.3

    25.7

    26.0

    Doğalgaz Üretimi (milyar m3)

    77.0

    89.3

    135.0

    150.0

    155.0

    Doğalgaz Tüketimi (milyar m3)

    20.2

    21.1

    23.2

    25.3

    28.1

    Doğalgaz İhracatı (milyar m3)

    56.8

    68.2

    111.8

    124.7

    126.9

    Doğalgaz İhracatından Sağlanan Gelir (milyar dolar)

    19.9

    17.0

    35.5

    41.1

    44.5

    Kaynak: Business International Monitor (BMI)

    (*) BMI tahmini rakamları
    Katar’ın sanayi sektörünü geliştirme çabaları, doğalgaz sıvılaştırma (LNG) ve doğalgazdan petrol ürünleri üretimi (GTL) yoluyla büyük ölçüde ülkenin zengin doğalgaz kaynaklarını girdi olarak kullanacak projelere yoğunlaşmıştır. Yalnız LNG sektöründe Katar’a çekilen yabancı sermaye miktarı 70 milyar doları aşmıştır.
    2004 yılında inşaasına başlanan boru hattı ile Birleşik Arap Emirlikleri’ne ve sonrasında Oman’a doğal gaz akışı sağlanması öngörülmüştür. Abu Dabi merkezli Mubadala şirketinin %51, Fransız Total’in ve Occidental şirketlerinin her birinin % 24.5 oranla sahip olduğu Dolphin Energy adı altında kurulan şirketin Qatar Petroleum ile yaptığı anlaşma gereği 25 yıl boyunca North Field doğalgazını Abu Dabi ve Dubai’ye götürme hakkı kazanmıştır. Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri içerisinde ihracata yönelik ilk enerji hattı olma özelliğini taşıyan ve 364 km boyunca denizın altından uzanan bu hattan sevkiyat başlamış durumdadır. Daha sonra Oman Oil şirketiyle yapılan anlaşma ile gazın Oman’a göturelebileceğine karar kılınmış ve Pakistan’a da ulaştırılabilmesi planlanmıştır.
    Yine Qatar Petroleum ve Exxon Mobil şirketinin anlaşması ile, yerel tüketim için kullanılmak üzere günluk 750 milyon ft³ gaz sağlayan “Al-Khaleej I” projesi hayata geçirilmiştir. “Al-Khaleej II” projesi ile de bunun 2009 yılı ile birlikte 1.5 milyar ft³’e çıkarılması planlanmıştır. Katar halihazırda günlük 800.000 ft³ North Field’dan gelmek üzere 2 milyar ft³ doğal gaz tüketiminde bulunmaktadır. Bu rakamın 2010 yılı içinde ikiye katlanması beklenmektedir.
    Petrol: Katar’da petrol ilk olarak 1939 yılında ülkedeki tek karasal petrol kaynağı olan Durkham’da bulunmuştur. Durkham’ın haricinde 9 adet deniz aşırı petrol tesisi bulunmaktadır.
    Katar devletine ait olan Qatar Petroleum şirketi, petrol rezervlerini 26.8 milyar varil olarak belirlemiştir. Söz konusu rezervlerin 50 yıl boyunca işletilebileceği öngörülmektedir. Günlük ortalama 1.6 milyon varil üretilmekte olup, bu miktarın 2015 yılında 1.8 milyon varil seviyesine çıkarılması beklenmektedir. Bu üretim Suudi Arabistan (9.8 milyon varil / gün) ve BAE (2.6 milyon varil / gün) ile karşılaştırıldığında ise göreceli olarak düşük bir seviyededir. Katar petrolünün büyük çoğunluğunu periyodik sözleşmelerle Uzak Doğu ülkelerine ihraç etmektedir.

    BMI verilerine göre, Katar’da petrol talebi 2010 yılında günlük 218.000 varil iken, 2015 yılında günlük 291.000 varile çıkması tahmin edilmektedir.






    2008

    2009

    2010

    2011*

    2012*

    Kanıtlanmış Petrol Rezervi (milyar bbl)

    26.8

    26.8

    26.8

    26.5

    26.5

    Petrol Üretimi (günlük/ varil)

    1.378.000

    1.345.000

    1.639.000

    1.714.000

    1.712.000

    Petrol Tüketimi (günlük/ varil)

    198.000

    209.000

    218.000

    231.000

    245.000

    Petrol İhracatı (günlük/ varil)

    1.180.000

    1.136.000

    1.421.000

    1.484.000

    1.468.000

    Petrol İhracatından Sağlanan Gelir (milyar dolar)

    40.5

    25.2

    39.9

    43.3

    45.5
    Kaynak: Business International Monitor (BMI)

    (*) BMI tahmini rakamları
    Qatar Petroleum, büyük enerji şirketleriyle keşif ve üretim paylaşım anlaşmaları, geliştirme ve üretim paylaşım anlaşmaları suretiyle petrol üretimi yapmaktadır. Hidrokarbon kaynaklarına sahip 46.840 km²’lik bir alan 18 blok halinde bölünmüş ve buna göre üretim organize edilmiştir.
    Katar Milli Petrol Şirketi’nin uluslararası operasyonlarını yürüten Katar Uluslararası Petrol Şirketi, dünyanın çeşitli bölgelerinde gaz ve petrol alanlarında yatırım yapmak üzere Canadian Natural Firması ile bir iyi niyet anlaşması imzalamıştır. Katar Petrol Şirketi’nin halihazırda, Afrika, Çin, Hazar Denizinde enerji yatırımları, ayrıca İtalya, Belçika, İngiltere ve ABD’de terminal inşası yatırımları mevcuttur.

    Petrol Rafinerisi:
    Katar’da toplam 2 tane petrol rafinerisi vardır. Qatar Petroleum 1958 yılında yapılmış ve kapasitesi günlük 200.000 varildir. Ras Laffan ise 2009 yılında yapılmış ve kapasitesi günlük 146.000 varildir. Al-Shaheen Rafinerisi ise proje aşamasındadır.Günlük 250.000 varil kapasiteli bu rafinerinin proje değeri 11 milyar dolardır.
    Halihazırda rafine ürün tüketimi günlük 30 bin varil olup, bu miktarın çoğu ihraç edilmektedir.
    İNŞAAT
    İnşaat sektörü, özellikle 1996 yılından beri gerek doğal gaz projeleri ile gerek Katar’ın üstlediği büyük spor organizasyonları sayesinde (2006 Asya Oyunları) canlı bir dönem yaşamaktadır. Sektör, 2002 – 2008 yılları arasında nominal bazda 5 kat büyüme kaydetmiştir. Gaz sanayinde yaşanan gelişmeye ilaveten ülkeye giriş yapan işçi akımının yarattığı emlak talebi de bu canlılığa yol açan önemli bir etkendir.
    Katar’da sürdürülen veya planlanmış alt ve üst yapı projelerinin toplam tutarı yaklaşık 150 milyar dolar düzeyine ulaşmıştır.
    2010 yılında inşaat sektörünün toplam değeri 6.6 milyar dolar iken bu rakamın BMI tahmini verilerine göre, 2015 yılında 11.9 milyar dolar olması beklenmektedir.İnşaat sektörü 2010 yılında Katar GSMH’sının %4.6’sını oluştururken, bu oranın 2015 yılında %5.7’yi bulması beklenmektedir.

    Müteahhitlik ve müşavirlik alanında tüm yol, altyapı ve üstyapı uluslararası ihalelerini açan Katar Bayındırlık İdaresi Ashghal’ın; 2007/08 – 2011/12 arasındaki dönem için toplam 16,2 milyar dolar değerinde 66 projeyi hayata geçireceği T.C. Doha Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından ifade edilmektedir. Söz konusu projelerin dağılımı aşağıdaki gibidir:





    29 adet yol projesi için 8,2 milyar dolar

    Başlıcaları: Salwa Yolu, Kuzey Yolu (4 faz), Dukhan Otoyolu (3 faz), Umm Birkah Yolu, Doha Çevre Yolu (çeşitli fazlar), Mesaimeer Yolu, 55. Karayolu, Lusail Caddesi, Al Markhia ve TV Kavşakları ile Wakrah Yolu projeleri

    16 adet bina projesi için 3 milyar dolar

    Başlıcaları:Tıp Kulesi (Medical Tower), Olimpiyat Köyü, Wakrah Hastanesi, Deniz Bilimleri ve Balıkçılık Araştırma Merkezi, Al Khor Çevre Parkı, Emirlik Yat Rıhtımı, Ruwai Limanı Geliştirme projesi ve çeşitli sağlık merkezleri ve okul inşaatları

    21 adet su ve kanalizasyon projesi için 4,9 milyar dolar

    Başlıcaları: Sanayi Bölgesi, Wakrah, Maither, Doha Club yakınlarındaki pompa istasyonlarının inşası ve mevcut tesislerin iyileştirilmesi çalışmaları

    Kaynak: T.C.Başbakanlık DTM İGEME Katar Ülke Raporu 2009
    Ashgal 2008-2009 bütçe döneminde çeşitli yol inşaatları için 4 milyar dolar, kanalizasyon ve su arıtma sistemleri için 2 milyar dolar, aralarında laboratuarların, çeşitli klinikler ve Kardiyoloji Kulesinin yanı sıra Hamad Medical City içerinde 4 Hastane, Wakra hastanesi, 2008 yılında 40 okul ve 30 anaokulu , 2009 yılında ise 20 okul binasının inşasının yer aldığı bina yatırımları için 2 milyar dolar olmak üzere toplam 8 milyar dolarlık kaynak tahsisi etmiştir.
    Katar Elektrik ve Su İdaresi (Kahramaa), ülkenin giderek artan elektrik ve su ihtiyacının karşılanmasına yönelik 5 yıllık bir plan uygulamaktadır. 2008 – 2010 döneminde yıllık ortalama % 12 enerji talep artışı öngörüsü çerçevesinde, toplam kurulu gücün 4.200 MW’tan 7.900 MW’a, günlük su desalinizasyon miktarının ise 662.4 milyon litreden 1.1 milyar litreye çıkarılmıştır. Geçtiğimiz 8 yılda elektrik üretim ve dağıtımı için yapılan toplam harcama 7.8 milyar dolar olup 2008 – 2010 yılında bu sektörde % 75’i elektrik üretim ve dağıtımı, % 25’i ise su sektörü olmak üzere toplam 7.5 milyar dolarlık yatırım yapılmıştır.
    Petrol ve doğalgaz sektöründe sürdürülen ve planlanan Pearl GTL (15 milyar dolar), Qatargas 2 (13 milyar dolar), Qatargas 3 (5 milyar dolar), Qatargas 4 (6 milyar dolar), Rasgas (10 milyar dolar), Al Shaheen Rafinerisi (9 milyar dolar), Barzan Gaz Sahası Geliştirme (5 milyar dolar) ve Al Saheheen Petrol Sahası Geliştirme (5milyar dolar) projelerinin de aralarında bulunduğu yatırımların toplam tutarı 75 milyar dolara ulaşmaktadır. Diğer taraftan petrokimya sektörü de Katar’ın uzun vadeli yatırım planları arasında yer almaktadır.
    Ulaştırma sektöründe 11 milyar dolar tutarındaki 50 milyon yolcu kapasiteli Yeni Doha Uluslararası Havalimanı Projesinin terminal inşaatı TAV tarafından Japon Taisei firmasıyla birlikte sürdürülmektedir. Bunun yanı sıra 6 milyar dolara mal olması öngörülen 6 milyon konteynırlık kapasiteye sahip olacak yeni Doha Limanı’nın proje çalışmaları sürdürülmektedir.
    Sektördeki tüm bu canlılık ve özellikle yabancı işçi nüfus artışından ileri gelen talep ile birlikte kira enflasyonu ortaya çıkmıştır. Bunun yanında ülkede çimento arz eksiği de mevcuttur. Katar hükümeti bu arz eksikliğini kapatmak amacıyla “Gulf Cement Company” gibi çimento üretimini arttıracak yeni tesislere başvurmaktaysa da eksiğinin kapatılamayacağı değerlendirilmektedir. Katar’ın başta inşaat demiri ve çimento olmak üzere inşaat malzemelerinin büyük bir kısmını ithal etmeye devam edeceği öngörülmektedir.
    Ayrıca, Katar’ın temel inşaat malzemeleri sektöründeki oligopollerin kırılması konusunda etkin bir çaba göstermemesi, diğer taraftan Doha Limanı’nın düşük kapasitesi nedeniyle yeterli malzeme tedarikine imkan vermemesi de inşaat malzemeleri sektöründe fiyat artışlarına neden olmaktadır.
    Katar’da sürdürülen projelerin en önemli yönlerinden bir tanesini kamu ihalelerinin “sabit fiyatlı” olarak gerçekleştirilmesi oluşturmaktadır. Bu anlamda, müteahhitlik firmaları gerek yüksek fiyat artışlarından dolayı, gerek projelerdeki değişikliklerin fiyatlara yansıtılmaması nedeniyle önemli risklerle karşılaşmışlardır. Katar’ın sabit fiyatlı kontratlarda ısrarı, özellikle enerji sektöründe sürdürülen projelerde çok büyük gecikmelere yol açmaktadır.
    Çeşitli sektörlerde yakalanan yüksek performans, Katar’daki gayrımenkul yatırımlarını da hızlandırmıştır. The Pearl, Lusail City, Urjuan City, Al Waab City gibi karma (ticari ve iskan) kullanım amaçlı gayrımenkul geliştirme projelerinin de aralarında yer aldığı sektör yatırımlarının toplam bedeli yaklaşık 20 milyar dolardır.
    Gulf Island” veya “Körfezin İncisi” adıyla deniz doldurulmak suretiyle yaratılacak bir ada yerleşkesi projesi ve de 5 milyar dolar değerindeki “Lusail Energy City” adıyla bir Enerji yerleşkesi projeleri mevcuttur.

    Pearl Qatar Projesi: Doha’ya yaklaşık 20 km uzaklıkta 400 hektarlık bir alanı kaplayacak ve 40,000 konuta ev sahipliği yapacak şekilde bir yapay ada olarak inşa edilmektedir. İlk yatırımcılar 2009 yılı içerisinde adaya yerleştirilmiştir. Proje 2011 yılında tamamlanacaktır. Projeyi % 45 hissseyi elinde bulunduran “United Development Company” yürütmektedir. Doha Borsası’nda proje halka arz edilmiştir. Pearl – Qatar projesi yabancılara serbest yatırımın sağlandığı bir projedir.
    Energy City – Lusail Projesi: Enerji sektörüne hitap edecek şekilde planlanmış, iş merkezlerini ve yerleşim birimlerini bir arada barındıracak diğer bir yerleşke projesidir. 20 bin kişilik lüks iş merkezleri ve 10 bin kişilik lüks konut inşa edilmesi hedeflenmektedir. Proje tutarı toplam 5.5 milyar dolardır. Enerji üretimi veya her turlü destek hizmetleri, enerji altyapı, ulaştırma veya ticareti ile ilgili yabancı şirket ve iş adamlarının bu yerleşkeye çekilmesi hedeflenmektedir.
    Sektör katılımcılarına hizmet etmek üzere “e-şehir” kavramı gibi belli bilişim teknolojisi donanımlarıyla inşa edilmektedir.
    Finansal krizin kısa vadede Katar üzerindeki en önemli etkisi, ülkenin yatırımlarını gerçekleştirmek için ihtiyaç duyduğu finansmanı uluslararası piyasalardan kriz öncesindeki kadar rahat temin edemeyecek olmasıdır. Bu da yatırım projelerinde bazı aksamaları beraberinde getirmektedir. Ancak finansal krizin Katar için çok sarsıcı olmayacağı değerlendirilmektedir, zira 2009 yılında yeni LNG tesislerinin devreye alınmasıyla nakit akışı tekrar sağlanacaktır.
    2022 FIFA Dünya Kupası’nın Katar’da yapılacak olması Katar’ın inşaat sektörünü farklı bir yörüngeye çekmiştir. Ülke, organizasyon için altyapısını geliştirmek adına önümüzdeki 5 yıl için toplam 100 milyar harcama yapmayı planlamaktadır. 2010 yılında inşaat sektörü 6.6 milyar dolar iken, bu tutarın 2011 yılında %11.6 oranında artarak 7.5 milyar dolar olduğu düşünülmektedir. Dünya Kupası’nın burada yapılacak olması sadece yeni yatırımları etkilemekle kalmayıp, devam eden projelerin tamamlanmasını da hızlandıracaktır.
    Bu çerçevede, ülkede demiryolu projelerine 25 milyar dolar, karayolu ağı projelerine 20 milyar dolar, yeni havalimanı yapımı projelerine 11 milyar dolar, yeni liman yapımı projelerine ise 5.5 milyar dolar harcama yapılması beklenmektedir.
    Hükümet 2010-2013 yılları arasındaki turizm yatırımları için 20 milyar dolar tahsis etmiştir.9 tane açık hava stadyumu yapımı ve varolan 1 tane stadyumun geliştirilmesi için 3 milyar dolarlık tahsis edilmiştir. Dünya Kupası açılış ve final maçları için Lusail Stadyumu seçilmiş ve bu stadyumun 2019 yılına kadar kapasitesinin 86.000’e çıkarılması öngörülmektedir.
    2011 yılında Katar ikinci kez , 15. Asya Futbol Konfederasyonu Asya Kupası ev sahipliğini yapmıştır.
    Katar 2022 yılına kadar, ülkedeki mevcut otel sayısını ikiye katlayarak 90.000’e çıkarmayı hedeflemektedir.Bu da beraberinde 3 yıl sürecek 17 milyar değerindeki bir projeyi getirmektedir.

    METALÜRJİ
    Katar ucuz enerji kaynaklarını girdi olarak kullanarak metalürji konusunda da bölgede önemli bir ülke haline gelmek arzusundadır. Bu bağlamda, 1978 yılında kurulan QASCOQatar Steel Co., Körfez’deki ilk entegre demirçelik tesisidir. Tesis 2007 yılında 4,2 milyon ton çelik kütük, çelik çubuk ve civata üretmiştir. Öte yandan, QP ile Hydro (Norveç) firmaları 2004 yılı sonunda %50-%50 ortaklıkla Mesaieed’te kurulması öngörülen QATALUM ilk aşamada yılda 585.000 ton alüminyum işleyecektir. Müteahhitliği SNC Lavalin (Kanada) tarafından üstlenilen tesis 2010 yılında hizmete girmiştir.


    FİNANS
    Katar’da 6’sı Katar orijinli olmak üzere 17 banka faaliyet göstermektedir. Katar orijinli Ahli Bank, Al Khaleeji Bank, Commercial Bank of Qatar, Doha Bank, International Bank of Qatar ve Qatar National Bank ve ayrıca Masraf Al Rayan, Qatar Islamic Bank ve Qatar Nationlal Bank isimli özel finans kurumları sektörün %80’ini oluşturmaktadırlar.
    Arab Bank, Bank Saderat Iran, HSBC, Mashreqbank, BNP Paribas, Standard Chartered ve United Bank ülkede şubeleri kanalıyla faaliyet gösteren uluslararası bankalardır.
    1997 yılında devlet tarafından özellikle KOBİ’lere kredi sağlamaya yönelik Katar Sanayii Kalkınma Bankası (Qatar Industrial Development Bank) kurulmuştur. Özel bankalar yakın geçmişe kadar devlet projelerinin finansmanına katkı sağlarken, devlet bütçesinin iyileşmesi ile birlikte özel bankalara bağımlılık oldukça azalmıştır. Özel bankalar içinde bireysel bankacılık ağırlık kazanmaya başlamış ve sektör oldukça rekabetçi bir duruma gelmiştir. Qatar National Bank toplam mevduatın %50’sini elinde tutmakta ve hükümetin finansal aktivitelerinin hemen hemen tamamını gerçekleştirmektedir.
    Sigorta sektöründe ise ülkeye çalışma amaçlı gelen işçilere yeni getirilmeye başlayan özel sağlık sigortası ile sektörün canlandığı görülmektedir.
    Doha Borsası (Doha Securities Market – DSM) 1998 yılında açılmıştır. Halihazırda 43 şirket ve 76 milyar dolar piyasa değeri ile Orta Doğu’daki en hareketli borsalardan birini teşkil eden DSM 30 Haziran 2009 tarihinde Qatar Exchange olarak faaliyet göstermeye başlamıştır. NYSE Euronext Qatar Exchange’in %20’sini satın almıştır.

    Katar Finans Merkezi – Qatar Financial Center: 2005 yılı Mayıs ayında faaliyete başlayan merkezdir. Gelişmekte olan Katar ekonomisine ve büyük ölçekli hidrokarbon ve altyapı yatırımlarına katkı sağlanması amacıyla uluslararası bankaların, büyük finans kuruluşlarının ve çok uluslu şirketlerin temsilciliklerinin bu merkeze çekilebilmesi amaçlanmaktadır. Bunun için üç yıllık vergi muafiyeti, % 100 yabancı mülkiyet hakkı, kar üzerine düşük vergiler gibi imtiyazlar sunulmaktadır. Merkez halihazırda Barclays Bankası (İngiltere), Morgan Stanley (ABD) gibi uluslarası finans kuruluşlarına ev sahipliği yapmakla birlikte Dubai ve Bahreyn gibi merkezlerle rekabet etme gayretine girmiştir.
    Katar Borsası’na kayıtlı şirketlerin açıklanan 2009 yılı ilk yarı bilançolarında karlılıklarının 2008 yılının aynı dönemine göre %8,9 oranında gerilediği görülmüştür. Açıklanan verilere göre 2009 yılında DSM’e kayıtlı 42 şirketin toplam karı 4,2 milyar dolar olmuştur. Verilere göre özellikle sigorta sektöründeki firmaların karları %34, sanayi sektöründeki firmaların karları ise %33 oranında gerilemiştir. Küresel kriz nedeniyle hükümetten güçlü bir destek alan bankalar ve finans kuruluşlarının karlarında %4.5’lik bir artış olmuş, buna mukabil Commercialbank, Qatar Islamic Bank ve Qatar International Islamic Bank’ın karlılıklarında önemli düşüşler gözlemlenmiştir. Katar Hizmet Sektöründe faaliyet gösteren firmaların kar oranlarındaki artış da %5.5 seviyesinde kalmıştır.

    TURİZM
    Katar ekonomik çeşitlendirme politikaları kapsamında turizm alanında da önemli adımlar atmaktadır. 2010 yılı sonuna kadar yaklaşık 15 milyar dolarlık yatırım gerçekleştiren Katar, Arabistan Yarımadası’nda bir kültür merkezi haline gelmeyi öngörmektedir. Katar 2006 Asya Oyunları’nın ev sahipliğini üstlenmek için önemli yatırımlar gerçekleştirmiş ve spor alanında önemli tesisleri tamamlamıştır. Katar’ın 2016 Olimpiyatlarını üstlenmek için yaptığı başvuru başarısız olsa da, ülke 2011 Asya Kupası’nın ve 2022 Dünya Kupası’ın ev sahipliğini üstlenmiştir.
    İslam Eserleri Müzesi’nin tamamlanması, otantik Souq Waqif’in restorasyonu gibi çalışmalar, Doha’nın bir kültür ve turizm merkezi haline gelmesini, Qatar Airways’in yatırımları ve Yeni Doha Uluslararası Havalimanı ise, ülkenin dünyanın önde gelen transit merkezlerinden biri haline gelmesini amaçlamaktadır.
    Katar Turizm ve Fuarlar İdaresi’nin stratejik planı, Katar’da iş ve kongre turizmini geliştirmektir. Bu amaçla, her ne kadar 2009 yılında çalışmaları durdurulmuş olsa da, projelendirilen Doha Yeni Fuar Merkezi’nde 50.000 m2’lik bir fuar alanının yanısıra, çeşitli restoranlar ve bir oteli içeren 112 katlı bir kule buluncaktır. Ayrıca Education City içerisinde 2.500 kişilik bir auditorium ve 500 kişilik bir tiyatro bulunduran Convention Center’in inşaatı da sürdürülmektedir.
    Önceden de belirtildiği gibi Katar güçlü ekonomik yapısını, düşük nüfusuna rağmen ülkenin tanıtılmasında ve uluslararası arenada ayrı bir yer kazanması doğrultusunda kullanmaya çalışmaktadır. Bu bağlamda Katar’ın bir “paket tatili” mekanı olmasından ziyade “kaliteli turizm” anlayışını sergilediği değerlendirilmektedir. Bu anlayışa örnek olarak Katar Milli Kütüphanesi, İslami Sanatlar Müzesi, lüks North Beach tatil merkezi gibi külturel ve sportif alanların da önemsendiği yeni projeler gösterilebilir.
    Katar’da yatak kapasitesinin çoğunluğu 5 ve 4 yıldızlı otellerde olmak üzere yaklaşık 7.500 civarındadır. Söz konusu yatak kapasitesinin 2016 yılında ise 80.000’e ulaştırılması öngörülmektedir. Ülkedeki lüks otel odası sayısının 2011 yılında 25.000’e çıkarılması, ayrıca Ulusal Müzenin ve diğer müzelerin yenilenmesi, yeni bir Kültür Köyü’nün inşasını da önümüzdeki 5 yılda turizm sektöründe hayata geçirilecek diğer başlıca projeler arasında yer almaktadır.
    Katar yabancı sermaye mevzuatı, yabancı yatırımcıların yapacakları turizm yatırımlarına %100 oranında sahip olmalarına imkan tanımaktadır. Diğer taraftan, turizm yatırımlarına devlet tarafından çeşitli teşvikler uygulanmaktadır.
    2022 FIFA Dünya Kupası’nın Katar’da yapılacak olması mevcut projelerin tamamlanmasını ve yeni yatırımlar için projelerin açıklanmasını beraberinde getirmiştir.Bu çerçevede hükümet 2010-2013 yılları arasındaki turizm yatırımları için 20 milyar dolar tahsis etmiştir. 9 tane açık hava stadyumu yapımı ve varolan 1 tane stadyumun geliştirilmesi için 3 milyar dolarlık tahsis edilmiştir. Dünya Kupası açılış ve final maçları için Lusail Stadyumu seçilmiş ve bu stadyumun 2019 yılına kadar kapasitesinin 86.000’e çıkarılması öngörülmektedir.
    ULAŞIM
    Ülkede demiryoluna 25 milyar dolar, karayolu ağına 20 milyar dolar, yeni havalimanı yapımına 11 milyar dolar, yeni liman yapımına ise 5.5 milyar dolar harcama yapılması beklenmektedir.
    Halihazırda 7.790 km yol ağına sahip olan Katar’ın aşağıda da açıklanacak Doha otoyolu, iki ülkeyi denizden köprüyle birleştirecek Katar – Bahreyn köprüsü ve otoyolu gibi önemli yol projeleri bulunmaktadır. 2009-2014 yılları arasında Katar’ın, yol yapımı projelerine toplam 20 milyar dolar ayırması beklenmektedir.
    Katar’ın en önemli ulaşım projesi Katar-Bahreyn Geçit Projesidir. Bahreyn ve Katar’ı doğrudan, Katar’ın batı sahili Zubarah ve Bahreyn’in doğu sahili üzerinden birleştirmek hedeflenmektedir. Bu geçitin 45 km uzunluğunda ve dünyanın en uzun deniz geçidi olması planlanmaktadır.Geçit aynı zamanda Bahreyn ile Suudi Arabistan Kral Fahd Geçiti’ni de birleştirecektir. Katar-Bahreyn Geçit projesi Körfez Sahil Demiryolu Hattının başlangıcı olarak görülmekte ve iki yönde de gelişmesi beklenmektedir. Bu çerçevede hattın İstanbul ve Oman’ı da kapsaması uzun vadede hedeflenmektedir.Projenin 5 yıl içerisinde tamamlanması hedeflenmektedir.
    Demiryolu ağını geliştirmek adına gerçekleştirilen projelerden biri de GCC kapsamında yürütülen Körfez ülkelerini demiryolu ağı ile birleştirme projesidir. Projenin değeri 14.3 milyar dolardır ve 2016 yılında tamamlanması hedeflenmektedir.
    Doha Uluslararası Havalimanı yapımına 9 milyar dolar (2011’de tamamlanması bekleniyor), Doha Limanı yapımına 7 milyar dolar, ulusal demiryolu ağı yapımına ise 17 milyar dolar tahsis edilmiştir.
    Ülkede farklı işlevler gören 3 liman bulunmaktadır. Doha limanı konteynır ve genel ulaştırma amaçlı, Messaieed limanı sanayi ürünleri ve petrol sevkiyatını yapma amaçlı, Ras Laffan sanayii yerleşkesinde bulunan liman da doğal gaz sektörüne hizmet vermek amaçlı kullanılmaktadır. Dünyanın en büyük yeşilalan geliştirme projesi olan Yeni Doha Limanı projesi 7 milyar dolardır.Üç aşamada gerçekleştirilecek projenin ilk aşamasının 2014’te, tamamının ise 2025’te bitmesi öngörülmektedir.
    Doha Uluslararası Havalimanı kapasitesi, Katar’ın ev sahipliğini yaptığı 2006 Asya oyunları öncesinde 7.5 milyon yolcu kapasitesine kadar çıkartılmıştır. Buna ilave olarak, 2003 yılında ülkenin halihazırdaki en önemli inşaat projelerinden birini teşkil eden, Yeni Doha Uluslararası Havaalanı’nın inşa edilmesi kararı alınmıştır. 11 milyar dolar tutarındaki 50 milyon yolcu kapasiteli Yeni Doha Uluslararası Havalimanı’nın inşaatı devam etmektedir. Havalimanının en büyük projesi olan terminal projesi TAV tarafından Japon Taisei firmasıyla birlikte sürdürülmektedir.
    Katar Havayolları (Qatar Airways) da 1996 yılından beri büyümekte olup halihazırda 68 uçağı ile 80’in üzerindeki noktaya uçuş yapmaktadır. Katar Havayollarının filosunun 1020 yılına kadar 110’a ulaştırılması planlanmaktadır.
    İLETİŞİM
    Mart 2009 itibariyle Katar’da 1,8 milyon cep telefonu hizmeti abonesi mevcuttur. Sabit telefon hattı abonesi sayısı 238 bin, internet kullanıcısı sayısı da 351.000’dir. Katar ayrıca FLAG adı verilen ve İngiltere’den Japonya’ya 15 ülkeyi katederek dünyanın en uzun su altı fiber optik ağını oluşturacak iletişim ağına bağlanmayı planlamaktadır.
    “Q-Tel” 1998 yılında kısmen özelleştirilmiştir. 2006 yılında ise sektörun rekabete açılması yönündeki bir karar doğrultusunda Katar iletişim sektöründe yeni bir yapılanma gündeme gelmiştir. Bu çerçevede, 2007 yılında yapılan bir ihale ile Vodafone Qatar QSC ülkenin 2. GSM operatörü haline gelmiş ve Mart 2009’dan itibaren sınırlı da olsa hizmet vermeye başlamıştır. Diğer taraftan, sabit hat alanında da QTel’in yanı sıra ikinci bir operatörün daha devreye girmesine ilişkin ihale de 2008 yılında Eylül ayında tamamlanmış, Vodafone Qatar QSC sabit hat alanında lisans almıştır.
    ENERJİ
    Katar Elektrik ve Su İdaresi Kahramaa, ülkenin kapsamlı yatırım projeleri ve hızlı nüfus artışı ile giderek artan elektrik ve su ihtiyacının karşılanmasına yönelik olarak 5 yıllık bir program sürdürmektedir. Bu bağlamda, öncelikle enerji sektöründe 2008-2010 döneminde, yıllık %12’lik ortalama talep artışı öngörüsü çerçevesinde, toplam kurulu gücün 4.200 MW’tan 7.900 MW’a, günlük su desalinizasyonu miktarının ise 662,4 milyon litreden 1,1 milyar litreye çıkarmıştır. Ayrıca Kahramaa, Elektrik Dağıtım Şebekesi Geliştirme Projesi’nin 9. aşama ihalelerini de 2009-2010 yılı bütçe dönemi içinde yapmıştır. Bu kapsamda, 99 trafo kurulması, 22 ana trafo merkezi inşası, 8 ana trafo merkezinin iyileştirilmesi, 297 km’lik yer altı kablolaması inşası planlanmıştır.
    2010 yılında ülkenin elektrik üretimi 22.4 TWh, elektrik tüketimi ise 22.3 TWh’dir. 2000 yılından beri elektrik üretimi %65, tüketimi ise %80 oranında artmıştır.
    2007 yılında 7.aşaması (2 milyar dolar), 2008 yılında 8. aşaması (2,8 milyar dolar) ihale edilen sözkonusu Elektrik Dağıtım Şebekesi Geliştirme Projesi kapsamında kurulacak trafoların 2012-2013 yıllarında devreye alınması öngörülmektedir.
    Diğer taraftan Kahramaa çeşitli rezervuarların ve 183 km’lik boru hattı iletim hattının inşası ile Ras Abu Fontas ve Ras Abu Fontas A Santrallerinden elde edilen suyun Kahramaa ana iletim hatlarına bağlanması projelerini de 2009 yılı içerisinde ihale edecektir.
    Geçtiğimiz 8 yılda elektrik üretim ve dağıtımı için yapılan toplam harcama 7,8 milyar dolar olup, 2008-2010 yılında bu sektörde yapılacak toplam yatırımın 7,5 milyar dolar olması, sözkonusu yatırımların %75’inin elektrik üretim ve dağıtımı, %25’inin ise su sektörü için yapılması planlanmaktadır.

    1   2   3   4   5






        Ana sayfa


    Katar ülke bülteni AĞustos 2012

    Indir 320.1 Kb.