bilgiz.org

Elektronik ticaret

  • ELECTRONIC COMMERCE IN KNOWLEDGE AGE
  • 2. ELEKTRONİK TİCARET KAVRAMI
  • 2.2. Elektronik Ticaretin Kapsamı



  • Sayfa1/3
    Tarih12.07.2017
    Büyüklüğü127.67 Kb.

    Indir 127.67 Kb.
      1   2   3

    BİLGİ ÇAĞINDA ELEKTRONİK TİCARET

    O. Ayhan ERDEM, Özlem EFİLOĞLU

    G.Ü. Teknik Eğitim Fakültesi, Elektronik ve Bilgisayar Eğitimi Bölümü,

    06500 Teknikokullar, ANKARA

    ÖZET

    Elektronik ticaret özellikle internet teknolojisindeki gelişmelere bağlı olarak 1998 yılından itibaren hızlı bir artış göstermiştir. Günümüzde uluslararası ticaretin yeni kalıbı olarak düşünülen e-ticaretin ilgili ülkelere üstünlük sağladığı ve buna yatırım yapan ülkelerin daha kazançlı çıkacağı gözardı edilemeyecek bir gerçektir. Bu çalışmada elektronik ticaret kavramı tüm yönleriyle ele alınmış, türleri ve çeşitli alanlardaki etkileri açıklanmış, kullanılan ödeme araçları ve güvenlik teknolojileri anlatılmıştır. Ayrıca dünyadaki ve Türkiye’deki çalışmalar da incelenmiştir.



    Anahtar Kelimeler: Elektronik Ticaret, Elektronik Para, Elektronik Çek, Elektronik Kart, Sanal Kart, Dijital İmza, Dijital Sertifika, Elektronik Cüzdan, Güvenli Soket Katmanı, Güvenli Elektronik İşlem

    ELECTRONIC COMMERCE IN KNOWLEDGE AGE

    ABSTRACT


    Electronic commerce has shown very fast increases since 1998 depending on the developments in internet technology. Today, it is an important reality that e-commerce as a new type of international trade brings comparative advantages to the particular countries. In this study, electronic commerce concept has been explained with all features, types and effects on different positions, provided payment tools and security technologies. Also e-commerce activities in the world and in Turkey has been examined.

    Key Words : Electronic Commerce, Electronic Money, Electronic Check, Electronic Card, Virtual Card, Digital Sign, Digital Certificate, Electronic Wallet, Secure Sockets Layer, Secure Electronic Transaction

    1. GİRİŞ

    Günümüzde önemi gittikçe artan ve yaygınlaşan internet kullanımı etkilerini bir çok alanda göstermeye başlamıştır. Bu etkilerden en önemlisi ticaretin elektronik ortama taşınması olmuştur. Bilişim teknolojilerindeki gelişmelerin ticaret alanına taşınması hem tüketicilere hem de işletmelere önemli avantajlar sağlamıştır.

    Elektronik ortamda yapılan ticaret günümüzde elektronik ticaret ya da e-ticaret adını almıştır. Birkaç yıl önce dünya ekonomisinin anahtar sözcükleri olarak dünya gündemine giren elektronik ticaret giderek son yılların üzerinde en çok konuşulan konularından biri olmuştur. Tüm ülkeler ve kuruluşlar bu yeni ve çekici sınırsız ticaret dünyasından daha çok pay alabilmek için çeşitli teknolojik altyapılar geliştirmektedir. Çünkü günümüzde artık elektronik ticaret şirketler için olmazsa olmazlar arasında yer almaktadır. Bunun bilincinde olan ülkeler uluslararası rekabet şansını yakalayabilmek için bilimsel araştırmalardan elde ettikleri sonuçları ekonomiye kazandırmaya çalışmakta bilgi ve iletişim teknolojilerini en yoğun biçimde kullanmayı amaçlamaktadır.

    2. ELEKTRONİK TİCARET KAVRAMI


    Bilgi ve iletişim teknolojilerindeki hızlı gelişmelere bağlı olarak internetin ortaya çıkmasının hemen ardından ekonomi gündemine oturan elektronik ticaret kavramı en genel anlamıyla “bilgisayar ağları aracılığı ile ürünlerin tanıtımının, satışının, ödemesinin ve dağıtımının yapılması” olarak tanımlanmaktadır (1).

    2.1. Elektronik Ticaretin Tanımı

    Elektronik ticaret (e-ticaret) tanımı birçok uluslararası ve ulusal organizasyon tarafından şu şekillerde tanımlanmıştır:



    WTO (World Trade Organization): Mal ve hizmetlerin üretim, reklam, satış ve dağıtımlarının telekomünikasyon ağları üzerinden yapılmasıdır (1,2).

    İnternet üzerinden satılan ve ödenen ürünlerin fiziksel ve dijital olarak teslim edilmesidir (3).



    OECD (Organization for Economic Co-operation and Development): Açık network (internet gibi) ya da kapalı network (AOL ya da minitel gibi) üzerinden sayısallaştırılmış yazılı metin, ses ve video görüntünün işlenmesi ve iletilmesine dayanan kişileri ve kurumları ilgilendiren tüm ticari işlemlerdir (4).

    UNCEFACT (Birleşmiş Milletler Yönetim, Ticaret ve Ulaştırma İşlemlerini Kolaylaştırma Merkezi): İş, yönetim ve tüketim faaliyetlerinin yürütülmesi için yapılanmış ve yapılanmamış iş bilgilerinin üreticiler, tüketiciler ve kamu kurumları ile diğer organizasyonlar arasında elektronik araçlar (elektronik posta ve mesajlar, elektronik bülten panoları, www teknolojisi, akıllı kartlar, elektronik fon transferi, elektronik veri değişimi vb.) üzerinden paylaşılmasıdır (1).

    Türkiye’deki belli başlı kuruluşların elektronik ticaret tanımları ise şu şekildedir:



    ETKK (Elektronik Ticaret Koordinasyon Kurulu): Elektronik ticaret; bireyler ve kurumların açık ağ ortamında (internet) ya da sınırlı sayıda kullanıcı tarafından ulaşılabilen kapalı ağ ortamlarında (intranet) yazı, ses ve görüntü şeklindeki sayısal bilgilerin işlenmesi, iletilmesi ve saklanması temeline dayanan ve bir değer oluşturmayı amaçlayan ticari işlemlerin tümüdür. Bu çerçevede, ticari sonuçlar doğuran ya da ticari faaliyetleri destekleyecek eğitim, kamuoyunu bilgilendirme, tanıtım vb. amaçlar için elektronik ortamda yapılan işlemler de elektronik ticaret kapsamında değerlendirilmektedir (1).

    IGEME (İhracat Geliştirme Etüt Merkezi): Doğrudan fiziksel bağlantı kurmaya ya da fiziksel değiş tokuş işlemine gerek kalmadan, tarafların ekonomik olarak iletişim kurdukları her türlü iş etkinliğidir (5).

    Elektronik ticaretin birçok tanımı olmasına karşın hepsinde ortak olan ve günümüz uygulamalarında kabul gören tanım; ürün, hizmet ve bilgi değişiminin ve ödemelerin elektronik ortamda gerçekleşmesidir. Bu tanımdaki “elektronik ortam”dan kasıt bilgisayarlar ve bu bilgisayarları birbirine bağlayan ağ ortamıdır (2).


    2.2. Elektronik Ticaretin Kapsamı


    Elektronik ticareti oluşturan faaliyetler hem ürünleri (tüketici malları, spesifik ekipmanlar) ve hizmetleri (bilgi hizmeti, finansal ve yasal hizmetler) hem de geleneksel faaliyetleri (sağlık, bakım ve eğitim) kapsamaktadır (6). Söz konusu kapsama her türlü elektronik bilgi ve iletişim aracı ile gerçekleştirilen tanıtım faaliyetleri, ATM (Automatic Teller Machine) sistemleri, POS (Point of Sale) sistemleri ve benzeri ticari transferler ile ilgili bütün sistemler dahil edilebilir (7).

    Elektronik ticaret, “fiziksel” malların ve “sayısal içerikli” malların alım satımı, her türlü ürünün doğrudan tüketiciye pazarlanması, tanıtım, reklam ve bilgilendirme, ticari kurumlar arası işlem ve kontratlar, satış sonrası destek, elektronik ortamda gerçekleştirilen ihaleler, elektronik banka işlemleri, ortak tasarım ve üretim, ticari kayıtların tutulması ve takibi, “sayısal içerikli” malların sevkiyatı, kamu ve özel sektör hizmetlerini kullanma gibi geniş bir etkinlik yelpazesini kapsar. “Fiziksel” malların e-ticareti ile ağ üzerinden gönderilebilen “sayısal içerikli” malların e-ticaretini birbirinden ayırmak gerekir. Bilgisayar yazılımları, metinler, sesler, görüntüler gibi “sayısal içerikli” malların ticaretindeki tüm aşamaların (tanıtım, sipariş, satın alma, ödeme, sevkiyat, servis) ağlar üzerinden yapılması mümkündür. Elektronik ticaretin bu türü ticarette bir devrim niteliğindedir ve basın-yayın, müzik, yazılım gibi birçok sektörde köklü değişikliklere yol açması beklenmektedir (8).


      1   2   3






        Ana sayfa


    Elektronik ticaret

    Indir 127.67 Kb.